Op de werkplek van nu is het belangrijk dat medewerkers zich goed voelen en samenwerken, zowel bij volledig thuiswerken, hybride werken als op kantoor. Een manier om afwisseling in de dagelijkse routine te brengen, is door themadagen te organiseren. Een gewone dinsdag verandert dan in iets speciaals. Zulke dagen kunnen helpen om afdelingen dichter bij elkaar te brengen, een veilige sfeer te creëren en te laten zien dat de organisatie aandacht heeft voor het welzijn van medewerkers. Door deze evenementen voor teams te plannen, zien leidinggevenden betere samenwerking en een lager verloop.
Het doel is simpel: een eenvoudige manier bieden voor ontspanning, creativiteit en onderlinge contacten. Wij hebben 20 themadagen voor op het werk verzameld. Deze ideeën gaan over verkleden, welzijn, wedstrijden en maatschappelijk werk. Ze zijn bedoeld om deelname aan te moedigen en vragen weinig organisatie.
De waarde van themadagen op de werkplek
Waarom plannen leidinggevenden themadagen op het werk? Naast de ontspanning en foto's die het oplevert, hebben deze dagen ook een functie voor het bedrijf. Activiteiten die medewerkers samenbrengen, hangen samen met hogere productiviteit en minder verloop. Een themadag laat medewerkers zien dat hun bedrijf hen waardeert, niet alleen als werknemer.
Bij het kiezen van themadagen op het werk, let dan op de verhouding tussen inspanning (voorbereiding, kosten) en effect (deelname, sfeer). Dit helpt om de planning te stroomlijnen en zorgt voor terugkerende activiteiten, wat de interesse voor volgende themadagen behoudt.
De Naboo matrix: het juiste thema kiezen
Het kiezen van een thema hangt af van de teamgrootte, het budget en de bereidheid tot deelname. De Naboo matrix deelt thema’s in naar de benodigde inspanning van de organisatoren (laag of hoog) en het verwachte effect op interactie en sfeer (direct of blijvend).
- Snel resultaat (lage inspanning / direct effect): Eenvoudige verkleeddagen of thema’s met snacks die weinig planning vragen en zorgen voor directe deelname.
- Cultuur bouwen (lage inspanning / blijvend effect): Thema’s gericht op het delen van vaardigheden of waardering die weinig kosten, maar op de lange termijn van waarde zijn voor de cultuur.
- Actieve ervaringen (hoge inspanning / direct effect): Grotere, competitieve of georganiseerde evenementen die meer logistiek vragen, maar zorgen voor contactmomenten.
- Maatschappelijke focus (hoge inspanning / blijvend effect): Thema’s gekoppeld aan externe doelen, zoals liefdadigheid of grotere welzijnsuitdagingen, die veel coördinatie vereisen, maar de bedrijfswaarden benadrukken.
Voorbeeld: de matrix gebruiken
Een middelgroot team dat op afstand werkt, wil hun eerste kwartaal dag plannen. Het team heeft een beperkt budget (lage inspanning) en wil betere relaties tussen afdelingen opbouwen (blijvend effect). Ze kiezen dan thema’s uit het 'cultuur bouwen' kwadrant, zoals een vaardighedenruildag of een waarderingsdag. Ze vermijden dure of logistiek complexe ideeën, zoals een uitgebreid internationaal foodfestival.
Hieronder staan 20 themadagen voor op het werk.
1. Pyjama- en comfortdag
Dit thema vraagt weinig voorbereiding. Medewerkers dragen hun comfortabele kleding. Een pyjamadag zorgt direct voor een ontspannen sfeer. Leidinggevenden kunnen dit thema versterken door cadeaubonnen voor koffiebars aan te bieden aan thuiswerkers of een warme chocolademelkbar op kantoor te plaatsen. Dit is een optie voor ontspanning halverwege de week of na een drukke periode.
2. Internationaal foodfestival
Vraag teamleden om favoriete recepten, gerechten of culturele etenswaren te delen. Teams op kantoor kunnen een potluck organiseren met duidelijke etikettering van ingrediënten, voor allergieën. Thuiswerkers kunnen recepten van tevoren delen en zorgen voor een bezorgvergoeding, zodat iedereen hetzelfde internationale gerecht kan proeven tijdens een virtuele meeting. Dit delen van ervaringen bevordert het gesprek en begrip.
3. Kantoor olympische spelen
Organiseer wedstrijden met kantoorartikelen. Dit kunnen bureaustoelraces, papierenvliegtuigafstandswedstrijden, 'cubicle curling' met hergebruikt materiaal of gezamenlijke puzzels op tijd zijn. Deel het bedrijf op in teams met verschillende afdelingen en niveaus. Het gaat om deelname en samenwerking, niet om sportieve prestaties. Wedstrijden op het werk kunnen zorgen voor meer energie.
4. Decadendag
Medewerkers verkleden zich naar hun favoriete decennium, van de jaren '20 tot de jaren '80 of '90. Dit thema is visueel en levert gespreksstof op. Wijs eventueel afdelingen toe aan specifieke decennia om een samenhangend beeld te krijgen op kantoor of met virtuele achtergronden.
5. Superheldendag
Medewerkers verkleden zich als een fictieve held of bedenken een 'werkplek superkracht' persona. Dit biedt de mogelijkheid om collega's te waarderen voor hun bijdragen (zoals 'de deadline-vechter' of 'de spreadsheet-redder'). Deelname is makkelijk met simpele accessoires of thematische webcamachtergronden.
6. Welzijnsdag
Een dag staat in het teken van fysieke en mentale gezondheid. Dit kan een gezamenlijk doel zijn, zoals 10.000 stappen zetten, of meedoen aan een geleide meditatie in de middag. Op kantoor kan fruit of een smoothie worden aangeboden. Voor thuiswerkers kunnen abonnementen op fitness-apps of een korte virtuele rek- en strekles worden geregeld. Aandacht voor welzijn kan een bijdrage leveren aan themadagen op het werk.
7. Vaardighedenruildag
Medewerkers geven korte workshops over vaardigheden die niet werkgerelateerd zijn, zoals basis coderen, fotografie, koken, breien of presentatietips. Dit thema bevordert leren en waardering tussen afdelingen op de lange termijn.
8. Gekke hoeden- en brillendag
Dit is een visueel thema dat weinig inspanning vraagt. Een gekke hoedendag maakt de sfeer direct losser. Medewerkers dragen de meest opvallende, creatieve of zelfgemaakte hoeden en brillen. Dit werkt goed voor thuiswerkers, omdat de outfit zichtbaar is in videogesprekken en direct bijdraagt aan de sfeer.
9. Tropische zomerdag (midden in de winter)
Vooral in de koudere maanden kan de werkplek (fysiek of virtueel) worden omgetoverd tot een tropische omgeving. Moedig hawaïshirts, zonnebrillen en vrolijke kleding aan. Speel vrolijke muziek en serveer zomerse traktaties zoals ijsjes of alcoholvrije cocktails. Dit thema biedt een afwisseling en een mentale onderbreking.
10. Speurtocht op kantoor
Teams lossen puzzels op en vinden aanwijzingen die zijn verborgen in het kantoor of, voor thuiswerkers, met digitale hulpmiddelen. De aanwijzingen kunnen gaan over de bedrijfsgeschiedenis, feiten over het team of kennis over de sector. Dit bevordert samenwerking en probleemoplossing en vraagt van teamleden om kennis te delen om te slagen. Dit kan zorgen voor deelname aan themadagen op het werk.
11. Huisdierendag
Als het mogelijk is, kunnen medewerkers hun getrainde, gevaccineerde huisdieren meenemen (of foto’s/video’s delen). De aanwezigheid van dieren kan stress verminderen en leiden tot direct contact tussen medewerkers. Stel van tevoren duidelijke regels op over veiligheid, toegang en huisdiervrije zones.
12. Goede doelen dag
Richt de energie van het team op maatschappelijke verantwoordelijkheid. Teams kunnen wedstrijden doen om de meeste zorgpakketten samen te stellen, de meeste donaties te verzamelen voor een lokaal asiel in bijvoorbeeld Utrecht of mee te doen aan een stappenuitdaging voor een bedrijfsdonatie. Dit gezamenlijke doel kan de teamrelaties versterken buiten de dagelijkse taken om.
13. Waarderingsdag
Deze dag staat in het teken van het erkennen van de inzet en bijdragen van collega's. Creëer een waarderingsmuur (fysiek of digitaal) waar medewerkers specifieke, positieve berichten plaatsen. Organiseer een 'dankjewelronde' waarin managers en collega's voorbeelden noemen van uitzonderlijke inzet. Eenvoudige erkenning kan zorgen voor themadagen op het werk.
14. Kleurendag
Dit is een visueel thema dat weinig voorbereiding vraagt. Wijs elke afdeling of team een kleur toe (bijvoorbeeld marketing draagt blauw, techniek draagt groen). Medewerkers dragen alleen die kleur. Het resultaat is een opvallende omgeving die direct een teamgevoel creëert en gesprekken tussen groepen stimuleert over de gekozen 'teamkleuren'.
15. Sportfanaat dag
Medewerkers dragen shirts of teamkleuren van hun favoriete sportteam, professioneel, studenten of lokaal. Dit thema kan mensen verbinden via gedeelde interesses buiten het werk. Dit kan gecombineerd worden met een quiz over sportmomenten of de geschiedenis van een lokaal team, bijvoorbeeld Feyenoord of Ajax. Leidinggevenden gebruiken deze ideeën voor de planning van evenementen.
16. Bord- of videospellen toernooi
Plan tijd in voor gametoernooien. Op kantoor worden klassieke bordspellen of consolesystemen opgezet. Voor thuiswerkers zijn er online platforms voor digitale bordspellen of snelle browsergames. De omgeving kan zorgen voor onderlinge contacten en laat nieuwe kanten van collega's zien.
17. Retro beroependag
In plaats van een personage, verkleden medewerkers zich als het beroep dat ze als kind wilden (bijvoorbeeld astronaut, dierenarts, popster, brandweerman). Dit nodigt uit tot persoonlijke verhalen en kan zorgen voor verbinding via gedeelde herinneringen.
18. Werken buiten kantoor dag
Moedig medewerkers aan om te werken vanaf een andere locatie. Voor teams op kantoor kunnen werkplekken worden ingericht op een terras, in een nabijgelegen park in bijvoorbeeld Amsterdam, of op een gemeenschappelijke buitenplek (als het weer het toelaat). Voor thuiswerkers kan dit een andere plek thuis of een lokaal café zijn. Een andere omgeving kan de creativiteit bevorderen en stress verminderen. Dit kan een bijdrage leveren aan themadagen op het werk.
19. Film- of genredag
Kies een filmgenre (bijvoorbeeld sciencefiction, western, film noir) en moedig medewerkers aan om zich te verkleden, hun bureau te versieren of virtuele achtergronden te gebruiken die bij het thema passen. Verbeter de ervaring door thematische snacks te bieden die passen bij het genre (bijvoorbeeld popcorn voor een klassiek filmthema). Meer over culturele dagen is te lezen op de Naboo blog.
20. Toekomst vrijdag (innovatiedag)
Een themadag gericht op nieuwe ideeën. De focus ligt op activiteit. Teams werken een dag aan een klein, niet-kritisch project, brainstormen over toekomstige productideeën of verdiepen zich in een nieuwe technologie. Dit combineert ontspanning met ontwikkeling en kan leiden tot zakelijke ideeën.
Valkuilen voorkomen: veelvoorkomende fouten bij het plannen van themadagen
Themadagen op het werk hebben een functie, maar ze kunnen mislukken. Leidinggevenden moeten mogelijke fouten aanpakken om deelname en een positieve ervaring te bevorderen.
Het 'waarom' negeren
Een fout is het organiseren van een themadag zonder deze te koppelen aan een groter doel (bijvoorbeeld stressvermindering, diversiteit, samenwerking tussen afdelingen). Als medewerkers het evenement als verplicht of zinloos ervaren, zal de deelname afnemen. Oplossing: Communiceer het doel van het evenement. Bijvoorbeeld: "De pyjamadag is gepland na de belangrijke productlancering. Dit is een beloning voor ieders inzet en biedt een moment van ontspanning."
Planning voor hybride teams
In de huidige omgeving mislukken themadagen vaak omdat ze alleen gericht zijn op medewerkers op kantoor of thuiswerkers. Dit kan leiden tot onvrede en verdeeldheid. Oplossing: Zorg dat elk thema parallelle activiteiten heeft. Als teams op kantoor een lunch krijgen voor een internationale dag, ontvangen thuiswerkers een vergelijkbare maaltijdvergoeding of bezorging. Als er een fotobooth op kantoor is, moeten thuiswerkers een gelijktijdige virtuele fotowedstrijd of achtergronduitdaging hebben.
Deelname verplichten
Hoewel deelname het doel is, kan medewerkers dwingen tot verkleden of meedoen aan activiteiten een averechts effect hebben, vooral voor verlegen medewerkers of medewerkers met beperkte middelen. Oplossing: Benadruk dat deelname wordt aangemoedigd, maar vrijwillig is. Bied ook passieve manieren om van de dag te genieten, zoals het nuttigen van snacks of luisteren naar de themalijst, zonder kostuum of competitieve deelname te eisen.
Succes meten: hoe themadagen te evalueren
Themadagen op het werk zijn culturele investeringen. Het succes ervan kan worden gemeten met concrete cijfers. Het bijhouden van resultaten helpt om toekomstige planning te onderbouwen en de aanpak te verfijnen.
- Deelnamegraad: Het aantal medewerkers dat meedoet aan de hoofdactiviteit (bijvoorbeeld verkleden, een recept indienen, meedoen aan de uitdaging). Dit is bij te houden via inschrijflijsten of ingezonden foto's.
- Feedback na het evenement: Gebruik een korte (2-3 vragen) anonieme enquête. Vraag medewerkers om het plezier van het evenement en de bijdrage aan het teamgevoel te beoordelen (bijvoorbeeld op een schaal van 1-5).
- Interne communicatie: Meet het gebruik van thematische communicatiekanalen, zoals het aantal reacties op het Slack-kanaal, het aantal geplaatste foto's of de interactie met materiaal na het evenement. Actieve gesprekken wijzen op interesse.
- Effect op gerelateerde cijfers: Zoek naar verbanden. Daalde het ziekteverzuim op de dag van of de dag na het evenement? Was er interne feedback over betere sfeer of begrip tussen afdelingen in de week erna?
Door deze kwalitatieve en kwantitatieve metingen te combineren, kunnen leidinggevenden de waarde van themadagen op het werk aantonen, verder dan alleen een tijdelijke onderbreking van de routine.
Veelgestelde vragen
Wat is de eenvoudigste themadag om voor een thuiswerkend team te organiseren?
Pyjama- en comfortdag is het eenvoudigst voor thuiswerkende teams. Het vraagt bijna geen organisatie, medewerkers hebben de 'outfit' al, en deelname betekent alleen verschijnen op camera in comfortabele kleding. Dit kan stress verminderen en zorgt voor een ontspannen sfeer.
Hoe vaak moeten we themadagen op het werk plannen?
De frequentie hangt af van de bedrijfscultuur. De meeste organisaties plannen één grote themadag per kwartaal, aangevuld met maandelijkse kleinere activiteiten die weinig inspanning vragen (zoals een themalunch of een virtuele quiz). Regelmaat is belangrijker dan uitbundigheid.
Hoe zorgen we dat themadagen op het werk toegankelijk zijn voor alle medewerkers?
Zorg voor toegankelijkheid door thema’s te vermijden die veel kosten, tijd of specifieke fysieke capaciteiten vragen. Bied altijd alternatieven voor wie niet volledig kan meedoen. Focus op thema’s die te maken hebben met welzijn, leren of waardering, die over het algemeen breed gewaardeerd worden.
Kunnen themadagen de samenwerking tussen afdelingen verbeteren?
Ja. Thema’s zoals kantoor olympische spelen, speurtochten of een vaardighedenruildag vragen dat teams met verschillende rollen en afdelingen samenwerken aan een gemeenschappelijk doel. Dit kan communicatie tussen afdelingen bevorderen en begrip creëren voor verschillende uitdagingen.
Moeten we prijzen geven voor deelname aan themadagen?
Ja, kleine prijzen kunnen de deelname en wedstrijdsfeer bevorderen. Richt je op concrete, betaalbare beloningen zoals extra vrije uren, cadeaubonnen voor koffie of lunch, of een wisselende 'trofee' voor het winnende team, in plaats van dure fysieke voorwerpen.